⚡ Haberin Özeti
- 15 yaşını doldurmayan çocuklar artık sosyal medya hesabı açamayacak.
- Mevcut hesaplarda yaş doğrulaması için son tarih 31 Mart 2027.
- Yaş kontrolü, kişisel bilgiler paylaşılmadan e-Devlet üzerinden yapılacak.
Google’da Konsol Köşesi’ni tercih edilen kaynak yap
Türkiye’de sosyal medya kullanımında yeni dönem resmen başladı. 1 Kasım 2026 itibarıyla yürürlüğe giren düzenlemeyle 15 yaşını doldurmamış çocukların sosyal ağlarda hesap açmasına izin verilmeyecek. Yeni hesaplarda yaş kontrolü e-Devlet üzerinden yapılırken mevcut kullanıcıların doğrulama işlemlerini tamamlaması için 31 Mart 2027 tarihine kadar süre tanındı.
Cumhurbaşkanlığı Siber Güvenlik Başkanlığı tarafından hazırlanan Sosyal Ağ Sağlayıcı Tarafından Çocuklara Özgü Ayrıştırılmış Hizmet Sunulmasına ve Yaş Doğrulamaya İlişkin Yönetmelik, Türkiye’de sosyal medya platformlarının çocuk kullanıcılara yönelik uygulamalarında önemli değişiklikler getiriyor.
Düzenleme yalnızca bundan sonra açılacak hesapları kapsamıyor. Instagram, TikTok, X, Facebook ve benzeri sosyal ağlarda halihazırda hesabı bulunan kullanıcıların da belirlenen geçiş takvimi içerisinde yaş doğrulaması yapması gerekecek.
Sosyal medyada yaş doğrulaması nasıl yapılacak?
Yeni sistemde sosyal medya platformları kullanıcının kimlik bilgilerini doğrudan istemek yerine e-Devlet Kapısı üzerinden oluşturulan yaş doğrulama belirtecini kullanacak.
Kullanıcının yaş şartını karşılayıp karşılamadığı bu belirteç aracılığıyla sosyal medya platformuna bildirilecek. Böylece platforma kullanıcının adı, soyadı, T.C. kimlik numarası veya doğum tarihi gibi doğrudan kimlik bilgileri aktarılmayacak.
Sistem esas olarak platforma yalnızca kişinin ilgili yaş eşiğini karşılayıp karşılamadığı bilgisini iletecek. Siber Güvenlik Başkanlığı da yaş doğrulama sürecinde kişisel verilerin korunmasının esas olduğunu belirtiyor.
Yeni sosyal medya hesabı oluşturmak isteyen kullanıcılar açısından yaş doğrulaması hesap açılışı sırasında zorunlu olacak.
Yapılan kontrol sonucunda kullanıcının 15 yaşını doldurmadığının tespit edilmesi halinde hesap açılışına izin verilmeyecek.
15 yaşından küçüklerin mevcut sosyal medya hesapları ne olacak?
Düzenlemenin en çok merak edilen bölümlerinden biri mevcut sosyal medya hesaplarının durumu.
Yeni kuralların 1 Kasım 2026’da yürürlüğe girmesi, tüm mevcut hesapların aynı gün içerisinde doğrulanacağı veya kapatılacağı anlamına gelmiyor.
Mevcut sosyal medya kullanıcılarına yaş doğrulaması için 31 Mart 2027’ye kadar geçiş süresi tanındı. Kullanıcılar bu tarihe kadar doğrulama işlemini tamamlayabilecek.
Ancak yaş doğrulaması sonucunda 15 yaşını doldurmadığı belirlenen kullanıcıların mevcut hesapları kapatılacak.
Dolayısıyla 15 yaşından küçük çocuklar açısından düzenleme yalnızca yeni hesap açılmasını engellemekle kalmıyor; mevcut hesapların kullanılmaya devam edilmesini de kapsıyor.
15-17 yaş arasındaki kullanıcılar sosyal medya kullanabilecek mi?
Evet. Düzenlemeye göre 15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşına henüz ulaşmamış çocuklar sosyal medya hesabı kullanmaya devam edebilecek.
Ancak bu kullanıcılar için sosyal medya platformlarının standart hesaplarından farklı olarak çocuklara yönelik ayrıştırılmış hizmet sunulması gerekiyor.
Bu kapsamda çocuk hesaplarında daha yüksek gizlilik ve güvenlik standartları uygulanacak.
15-17 yaş aralığındaki kullanıcıların hesapları varsayılan olarak gizli hesap şeklinde ayarlanacak. Çocuk hesaplarının takipçi ve takip edilen listelerinin diğer kullanıcılar tarafından görüntülenmesi de sınırlandırılacak.
Canlı yayın ve kişiselleştirilmiş reklamlar kapatılıyor
Çocuklara yönelik getirilen sınırlamalar yalnızca hesap gizliliğiyle sınırlı değil.
Yeni yönetmelik kapsamında çocuk hesaplarında canlı yayın açılmasına izin verilmeyecek. Ayrıca kullanıcıların davranışlarına ve kişisel profillerine göre oluşturulan kişiselleştirilmiş reklamların gösterilmesi de engellenecek.
Mesajlaşma tarafında da daha sıkı kurallar uygulanacak. Çocuk kullanıcılar yalnızca takip ettikleri hesaplardan mesaj alabilecek.
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından paylaşılan bilgilere göre çocuklara yönelik hizmetlerde mesajlarda “görüldü” bilgisinin gösterilmemesi, hesap önerilerinin sınırlandırılması ve rehber eşleştirmesi gibi bazı özelliklerin kullanılmaması da düzenlemenin kapsamındaki önlemler arasında bulunuyor.
Ebeveyn kontrol araçları zorunlu olacak
Yeni düzenleme sosyal medya şirketlerine ebeveyn kontrol araçları sunma zorunluluğu da getiriyor.
Bu araçlar sayesinde ebeveynler çocuklarının hesap ve özellik ayarlarını yönetebilecek, sosyal medya kullanım sürelerini takip ederek sınırlandırabilecek ve uygulama içi satın alma gibi ücretli işlemler üzerinde kontrol sahibi olabilecek.
Ayrıca konum paylaşımı gibi gizlilik açısından hassas özelliklerin de ebeveyn kontrol mekanizmaları içerisinden yönetilebilmesi öngörülüyor.
Böylece 15-18 yaş grubundaki kullanıcıların sosyal medyaya tamamen erişiminin engellenmesi yerine, yaşlarına uygun daha kontrollü bir dijital ortam oluşturulması hedefleniyor.
Yaş doğrulama mesajlarına dikkat: Sahte bağlantılar gönderilebilir
Yeni sistemle birlikte kullanıcıların özellikle sahte yaş doğrulama mesajlarına karşı dikkatli olması gerekiyor.
Dezenformasyonla Mücadele Merkezi ve Siber Güvenlik Başkanlığı, düzenlemeyi fırsata çevirmeye çalışan kötü niyetli kişilerin “Hesabınız kapatılacak” veya “Yaşınızı hemen doğrulayın” gibi ifadeler içeren sahte SMS, e-posta ve sosyal medya mesajları gönderebileceği konusunda uyardı.
Yaş doğrulama işlemlerinin yalnızca turkiye.gov.tr adresi veya resmî e-Devlet mobil uygulaması üzerinden gerçekleştirilmesi gerekiyor.
Kullanıcıların SMS, e-posta veya sosyal medya mesajlarıyla gönderilen doğrulama bağlantılarına doğrudan tıklamaması özellikle tavsiye ediliyor.
Ayrıca yaş doğrulaması gerekçesiyle e-Devlet şifresi, SMS doğrulama kodu, banka veya kredi kartı bilgisi isteyen kişi ve platformlara kesinlikle bilgi verilmemesi gerekiyor. Resmî yaş doğrulama sistemi kullanıcıdan ücret veya banka kartı bilgisi istemiyor.
Sosyal medya platformları için yeni dönem başladı
Türkiye’de yürürlüğe giren yeni düzenlemeyle sosyal medya platformlarının çocuk kullanıcılara yaklaşımında önemli bir değişiklik yaşanıyor.
15 yaşını doldurmayan kullanıcıların sosyal ağ hizmetlerinden yararlanması engellenirken, 15-18 yaş grubundaki çocuklar için daha yüksek gizlilik standartlarına sahip özel hesap yapıları oluşturulacak.
Mevcut kullanıcılar açısından ise en önemli tarih 31 Mart 2027 olacak. Bu tarihe kadar yaş doğrulama işlemlerinin tamamlanması gerekiyor.
Siber Güvenlik Başkanlığı, sistemin teknik işleyişi ve kullanıcıların uygulaması gereken adımlarla ilgili ayrıntıların resmî iletişim kanalları ile sosyal medya platformları üzerinden aşamalı şekilde duyurulacağını açıkladı.
