Valve, Steam Remote Play deneyimini özellikle ev ağı üzerinden oyun oynayan kullanıcılar için önemli ölçüde değiştirebilecek yeni bir teknolojiyi test etmeye başladı. Steam’in beta istemcisine eklenen Pyrowave video kodeği, geleneksel oyun yayın teknolojilerinden farklı olarak görüntüyü mümkün olan en düşük gecikmeyle aktarmaya odaklanıyor.
Ancak bunun ciddi bir bedeli var: çok daha yüksek bant genişliği kullanımı.
Valve’a göre Pyrowave, diğer yayın kodeklerine kıyasla yaklaşık 5 ila 10 kat daha fazla ağ bant genişliği tüketebiliyor. Buna karşılık özellikle güçlü bir yerel ağ üzerinde daha düşük gecikme, daha tutarlı görüntü kalitesi ve metinlerin daha net görünmesini sağlayan YUV 4:4:4 desteği sunuyor.
Pyrowave nedir?
Pyrowave, açık kaynak dünyasında TheMaister kullanıcı adıyla tanınan geliştirici Hans-Kristian Arntzen tarafından geliştirilen bir video kodeği.
Arntzen özellikle RetroArch ve libretro ekosistemindeki çalışmalarıyla tanınıyor. Pyrowave ise klasik video izleme senaryolarından ziyade doğrudan yerel ağ üzerinden oyun yayını düşünülerek geliştirilmiş durumda.
Kodeğin GitHub sayfasında Pyrowave’ın, GPU üzerinde son derece hızlı kodlama ve çözme yapabilecek şekilde tasarlandığı belirtiliyor. Projenin hedeflediği kullanım senaryosu da oldukça açık: yüksek bant genişliğinin sorun olmadığı Ethernet bağlantılarında mümkün olan en düşük yayın gecikmesini elde etmek. Geliştiricinin verdiği değerlere göre 1080p görüntülerde kodlama ve çözme işlemleri yaklaşık 0,1 ms’nin altında, 4K’da ise yaklaşık 0,2 ms seviyelerinde gerçekleştirilebiliyor.
Bu yaklaşım, Pyrowave’ı AV1 veya H.264/AVC gibi genel amaçlı kodeklerden oldukça farklı bir noktaya yerleştiriyor.
Oyun yayınında gecikme neden önemli?
Yerel ağınız son derece hızlı olsa bile oyun yayınındaki gecikme yalnızca ağ bağlantısından oluşmuyor.
Bir oyun Steam Remote Play üzerinden başka bir cihaza aktarılırken genel olarak şu işlemlerin tamamlanması gerekiyor:
Oyunun kareyi oluşturması → görüntünün kodlanması → ağ üzerinden gönderilmesi → istemci tarafından çözülmesi → ekranda gösterilmesi.
Dolayısıyla aynı evdeki iki cihaz arasındaki ağ gecikmesi yalnızca birkaç milisaniye olsa bile video kodlama ve çözme aşamaları toplam gecikmeyi artırabiliyor.
Pyrowave’ın temel amacı ise özellikle bu kodlama ve çözme sürelerini mümkün olduğunca azaltmak.
Valve da yeni kodeğin GPU kullanarak kareleri kodladığını ve çözdüğünü, uygun bir ağ bağlantısıyla çok düşük uçtan uca gecikme sağlayabildiğini belirtiyor.
Pyrowave geleneksel kodeklerden farklı çalışıyor
Pyrowave’ın dikkat çekici taraflarından biri, modern video kodeklerinde yaygın şekilde kullanılan kareler arası tahmin yöntemine dayanmaması.
Kodek, temel olarak her kareyi bağımsız şekilde işleyen intra-only bir yapıya sahip. Başka bir deyişle video, teknik açıdan art arda gösterilen bağımsız görüntüler gibi kodlanıyor. Projenin teknik dokümantasyonuna göre Pyrowave ayrıca Discrete Wavelet Transform (DWT) kullanıyor. Yaklaşım bu yönüyle JPEG 2000 ailesinde kullanılan yöntemlere benziyor.
Bu yöntem sıkıştırma verimliliği açısından AV1 gibi modern kodeklerle yarışmak için tasarlanmış değil.
Tam tersine öncelikler şöyle:
Düşük gecikme, tutarlı kare kalitesi ve hızlı GPU tabanlı kodlama.
Bu nedenle Pyrowave’ın ihtiyaç duyduğu bant genişliği de ciddi şekilde artıyor.
Bant genişliği tüketimi 200 Mbit/s seviyesini aşabiliyor
Valve, Pyrowave’ın geleneksel Steam Remote Play kodeklerinden 5 ila 10 kat daha fazla bant genişliği kullanabileceğini açıkça belirtiyor. Şirket bu nedenle bilgisayarların mümkünse doğrudan yönlendiriciye bağlanmasını ve en az Gigabit Ethernet kullanılmasını tavsiye ediyor.
Gerçek kullanım testlerinde de oldukça yüksek değerlerle karşılaşılabiliyor.
Phantasy Star Online 2: New Genesis ile masaüstü bilgisayardan Lenovo Legion Go S’e gerçekleştirilen bir testte varsayılan Pyrowave ayarlarıyla yaklaşık 210 Mbit/s ağ trafiği ölçüldü.
Bu yaklaşık 26 MB/s sürekli veri aktarımı anlamına geliyor.
Karşılığında ise testte klasik Remote Play deneyimine kıyasla daha hızlı tepki veren kontroller ve özellikle 4:4:4 modu etkinleştirildiğinde oldukça yüksek görüntü kalitesi gözlemlendi.
Valve ayrıca otomatik bitrate ayarını kapatan kullanıcıların Pyrowave için 100 Mbit/s ile 500 Mbit/s arasında manuel değer belirleyebildiğini doğruluyor.
Dolayısıyla yüksek yenileme hızlarında ve yüksek görüntü kalitesi ayarlarında Gigabit ağ bağlantısının önemi daha da artıyor.
YUV 4:4:4 özellikle yazıları daha net gösterebilir
Oyun yayınlarında karşılaşılan sorunlardan biri de renk bilgisinin sıkıştırılması.
Geleneksel video kodeklerinde bant genişliğinden tasarruf etmek amacıyla sıklıkla chroma subsampling kullanılıyor. İnsan gözü parlaklık detaylarına kıyasla renk detaylarındaki çözünürlük kaybına daha az duyarlı olduğundan video içeriğinde bu yöntem genellikle sorun yaratmıyor.
Ancak bilgisayar masaüstleri ve ince yazılar farklı bir durum.
Özellikle küçük metinlerde veya keskin renk geçişlerinde renk saçılması ve bulanıklık görülebiliyor.
Pyrowave ise YUV 4:4:4 desteğine sahip. Böylece renk bilgisi daha yüksek hassasiyetle korunabiliyor.
Valve, 4:4:4 modunun biraz daha fazla bant genişliği ve işlem gücü kullandığını, bu nedenle varsayılan olarak etkin olmadığını belirtiyor. Şirket özellikle masaüstü görüntüsü aktarırken veya 4K ekranda yazı okunurken bu seçeneğin faydalı olabileceğini söylüyor.
HDR desteği de bulunuyor
Pyrowave yalnızca düşük gecikmeye odaklanmıyor.
Kodek aynı zamanda HDR görüntü aktarımını destekliyor.
Valve’ın açıklamasına göre hem yayın yapan bilgisayar hem de istemci cihaz HDR’ı destekliyorsa Steam uygun durumda HDR modunu otomatik olarak seçebiliyor.
Bu da teknolojiyi yüksek kaliteli 4K televizyon veya monitöre yerel ağ üzerinden oyun aktarmak isteyen kullanıcılar açısından daha ilgi çekici hale getiriyor.
İnternet hızınız önemli değil
Pyrowave’ın yüksek bant genişliği ihtiyacı ilk bakışta güçlü bir internet bağlantısı gerektiriyormuş gibi görünebilir.
Ancak burada önemli bir ayrıntı bulunuyor.
Pyrowave esas olarak yerel ağ üzerinden Remote Play kullanımı için geliştirildi. Yani bilgisayardan Steam Deck, dizüstü bilgisayar veya başka bir PC’ye gönderilen görüntü evinizdeki modem/router ve ağ cihazları üzerinden aktarılıyor.
Bu nedenle 100, 200 veya 300 Mbit/s’lik Pyrowave trafiği doğrudan internet kotanızı tüketmiyor.
Asıl önemli olan yerel ağınızın kapasitesi.
Örneğin Gigabit Ethernet teorik olarak yaklaşık 1.000 Mbit/s bağlantı kapasitesi sağladığından 200 Mbit/s seviyesindeki bir Pyrowave yayını için oldukça uygun olabilir.
Bununla birlikte aynı ağ üzerinde çok sayıda yoğun veri aktarımı yapılıyorsa Pyrowave diğer cihazların kullanılabilir ağ kapasitesini etkileyebilir.
Wi-Fi ile kullanılabilir mi?
Valve’ın resmi tavsiyesi en az Gigabit Ethernet yönünde.
Ancak güçlü Wi-Fi 6E veya Wi-Fi 7 ağlarında da Pyrowave’ın kullanılabilmesi mümkün.
Burada yalnızca bağlantının teorik maksimum hızı değil; sinyal kalitesi, parazit, router kapasitesi ve özellikle gecikme dalgalanmaları önemli hale geliyor.
Bu nedenle kablolu Ethernet bağlantısı mümkün olduğunda hâlâ en güvenilir seçenek.
Steam’de Pyrowave nasıl açılır?
Pyrowave şu anda Steam Beta sürümünde deneysel bir özellik olarak bulunuyor.
Valve’ın açıklamasına göre kodek Windows ve macOS üzerindeki Steam Beta istemcisinde kullanılabiliyor. Linux kullanıcılarının ise sistem ayarlarından deneysel SteamRT3 Steam Client seçeneğini etkinleştirmesi gerekiyor.
Steam Beta’ya geçtikten sonra:
Steam → Ayarlar → Remote Play → Gelişmiş istemci ayarları
bölümünden Pyrowave seçeneği etkinleştirilebiliyor.
Kodek varsayılan olarak açık gelmiyor.
Steam ayrıca Remote Play performans grafiğini etkinleştirerek kodlama, ağ, çözme ve görüntüleme kaynaklı toplam gecikmenin takip edilmesine olanak tanıyor. Böylece Pyrowave’ın kendi sisteminizde gerçekten avantaj sağlayıp sağlamadığını karşılaştırabilirsiniz.
Mobil Steam Link desteği henüz gelmedi
Pyrowave’ın desteklediği cihazlar şu an için sınırlı.
Valve, yeni kodeğin Windows ve macOS’ta kullanılabildiğini, Linux tarafında ise deneysel SteamRT3 istemcisinin gerektiğini belirtiyor.
Steam Link mobil uygulamasında Pyrowave desteği henüz mevcut değil.
Ancak Valve, özelliğin mobil Steam Link uygulamasının beta sürümüne de geleceğini doğruladı. Şirket henüz kesin bir yayın tarihi paylaşmış değil.
Pyrowave ayrıca şu aşamada VR yayınları için tasarlanmış değil. Valve yetkilisinin Steam topluluğundaki açıklamasına göre mevcut destek standart, yani düz ekran oyun yayınlarıyla sınırlı.
Valve şimdiden Pyrowave için düzeltmeler yayınlıyor
Pyrowave henüz deneysel aşamada olduğu için geliştirme çalışmaları devam ediyor.
Valve, 22 Eylül tarihli Steam Beta güncellemesinde Linux ve SteamOS istemcilerindeki bazı görüntü titremelerini giderdi. Bunun yanında kodlama işlemi, oyunların GPU kullanımıyla yaşanabilecek çakışmaları azaltmak amacıyla compute queue üzerine taşındı ve çözünürlük sık sık değiştirildiğinde oluşabilen istemci tarafındaki GPU bellek sızıntısı düzeltildi.
Bu değişiklikler, Valve’ın Pyrowave’ı yalnızca küçük bir deney olarak eklemekle kalmayıp aktif biçimde geliştirmeye devam ettiğini gösteriyor.
Steam Remote Play için yeni bir dönem başlayabilir
Pyrowave’ın yaklaşımı oldukça basit bir fikir üzerine kurulu: Ev ağlarında bant genişliği genellikle internet bağlantısına kıyasla çok daha bol olduğuna göre, neden görüntüyü mümkün olduğunca fazla sıkıştırmaya çalışırken gecikmeyi artırıyoruz?
Valve ve Pyrowave bunun yerine farklı bir takas yapıyor.
Daha fazla veri kullan, ancak görüntüyü daha hızlı aktar.
Gigabit Ethernet, Wi-Fi 6E ve Wi-Fi 7 gibi hızlı yerel ağ teknolojilerinin giderek yaygınlaşması düşünüldüğünde bu yaklaşım özellikle Steam Deck ve diğer taşınabilir oyun bilgisayarları için oldukça anlamlı olabilir.
Pyrowave henüz deneysel durumda ve her ağ veya sistemde aynı sonucu vermesi beklenmemeli. Ancak yeterince güçlü bir yerel ağa sahip oyuncular için Steam Remote Play’in en önemli iki sorununa, görüntü kalitesi ve giriş gecikmesine, doğrudan odaklanan dikkat çekici bir alternatif sunuyor.
